Bạn Minh Quang từ Cộng hòa Czech đã gửi cho Lao Động những suy nghĩ tâm huyết của mình về việc mở rộng Hà Nội và về Dự án Trung tâm thương mại của EVN bên hồ Hoàn Kiếm.
1- Hà Nội mở rộng có lẽ không nên tranh luận nhiều vì đó là điều tất nhiên. Vấn đề là mở rộng như thế nào thì phải cần quan tâm. Có người nói Hà Nội hiện nay còn rất nhiều khu đất hoang vẫn chưa khai thác, sử dụng thì mở rộng làm gì, rồi lại đi “thôn tính” đất của tỉnh bạn! Ý kiến đại loại kiểu này là cực đoan, thậm chí tôi cũng cực đoan góp ý là không hiểu biết gì.
Còn muốn mở rộng thế nào cho đúng thì cũng không nên bàn cãi nhiều vì thực ra chả phải chỉ có riêng Hà Nội, riêng Việt Nam là mở rộng, mà thế giới, nhất là các nước phát triển họ đã làm từ lâu rồi, và nay vẫn đang làm. Tất nhiên có nước làm tốt, có nước làm chưa tốt ta hoàn toàn có thể học tập.
Viết đến đây tôi lại buồn cười khi mà Hàn Quốc muốn giúp Việt Nam quy hoạch và xây dựng thành phố Sông Hồng vì họ đã thành công xây dựng thành phố Sông Hàn rồi, ấy vậy mà không dưới 100 bài báo và sẽ còn nhiều hơn thế nữa tỏ vẻ hoài nghi, phê phán.
Tôi lại nhớ đến đường dây 500 KV, đường Hồ Chí Minh công nghiệp hoá, khu công nghiệp Dung Quất… có đến 2/3 ý kiến phản đối, nhất là giới khoa học. Và bây giờ thì như mọi người thấy đấy. Nói xa một tí, khi xây dựng nhà máy thuỷ điện Hoà Bình cũng có rất nhiều người không đồng ý, và đưa ra cả luận cứ khoa học hẳn hoi là ngăn dòng chảy sẽ gây ra hậu quả khôn lường do đi ngược lại quy luật tự nhiên! Thì đấy, đê sông ở Bắc Bộ các cụ ta làm cũng là đi ngược với tự nhiên chứ sao, nếu không có nó chả rõ hàng năm vào mùa mưa thì thảm hoạ gì xảy ra?
Còn mở mang Hà Nội, tôi tham gia mấy ý thế này:
- Mở rộng bao nhiêu cũng không vừa. Thủ đô có nhiều thành phố vệ tinh như các nước vậy, Nhưng tốt nhất là lập tỉnh Hà Nội hay tỉnh Nội Hà chẳng hạn, trong đó có các đơn vị hành chính là Thủ đô Hà Nội, các thành phố vệ tinh, các quận nội thành, các huyện của tỉnh chứ không dứt khoát tất tật đều cứ Thủ đô Hà Nội.
- Trong thủ đô Hà Nội có nhiều công viên cây xanh, tốt nhất là rừng, lớn hơn Bách Thảo bây giờ, các công trình văn hoá, nghệ thuật, khu công cộng…; còn nhà ở cho dân, công sở… thì ít thôi.
Sẽ có 2 khu: Khu Hà Nội cổ (Old Hanoi) và khu Hà Nội mới (New Hanoi) như nhiều nước đã thành công, chứ đừng mở rộng theo kiểu cơi nới như hiện nay. Khu Hà Nội cổ gồm 36 phố phường và 4 quận nội thành cũ của Hà Nội (Ba Đình, Hoàn Kiến, Hai Bà Trưng, Đống Đa). Đối với khu này sẽ tu bổ nó giữ nguyên diện mạo, khang trang hơn, sạch sẽ hơn. Có thể làm đường tàu điện leng keng nhưng hiện đại chứ không phải cổ như trước đây. Nơi đây chủ yếu là khu phục vụ bảo tàng, văn hoá, du lịch, công sở của các cơ Trung ương Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ (Các Bộ, Ban, Ngành nên làm mới lại khu Hà Nội mới).
Khu Hà Nội mới được quy hoạch khoa học, gồm các quận, xây dựng các công trình mới, hiện đại (trụ sở các Bộ, Ban, Ngành, đại diện hành chính của các địa phương, các trường đại học, viện nghiên cứu, trung tâm khoa học, khu văn hoá - thể thao, khu thương mại, khu dân cư…).
- Các thành phố vệ tinh: là một đơn vị hành chính ngang quận, huyện; được tính toán qui hoạch, xây dựng như Thủ đô (Khu cổ, Khu mới).
- Các huyện ngoại thành: Trong huyện có thể xây dựng thủ phủ là thành phố huyện chứ không phải chỉ qui mô là thị trấn, thị tứ như hiện nay.
Riêng về dự án Thành phố Sông Hồng: Chắc chắn một điều dù có hay không có thành phố này thì đến lúc nào đó cũng phải kè 2 bờ sông Hồng, làm đường lớn chạy dọc 2 bờ sông và các công trình gắn với 2 phía sông… Cứ cơi nới như vậy sẽ thành một thành phố! Vậy thì tại sao lại không ngay từ bây giờ cần có quy hoạch xây dựng thành phố 2 bên sông Hồng như Hàn Quốc muốn giúp Việt Nam như hiện nay?
Tham khảo ý kiến dư luận, ý kiến các nhà khoa học… là điều cần thiết. Nhưng nên nhớ các bài học nhỡn tiền của lịch sử Việt Nam hiện đại vẫn còn nguyên đó, nếu không có sự quyết đoán có tính lịch sử của lãnh đạo đất nước thì đâu có một diện mạo Việt Nam như hiện nay. Câu chuyện “Đẽo cày giữa đường” không phải vì các cụ nhà ta nhàn rỗi quá mà nghĩ ra đâu!
2 - Về Dự án Trung tâm thương mại của EVN: Không hẳn tôi đã từng học tập, làm việc thời gian dài ở nước ngoài nên động cái gì cũng hay viện dẫn nước này nước khác, nhưng quả thật, ở các nước châu Âu, nhất là các nước ít sông, hồ thì đến một dòng suối, một vũng nước nhỏ tự nhiên cũng được họ tôn tạo, mở rộng để có dáng dấp một dòng sông, một cái hồ, chưa kể họ còn làm hồ nhân tạo dựa vào các hẻm, khe núi để làm đẹp thêm cảnh quan.
Phải chăng ở Việt Nam đã có quá nhiều sông, suối, hồ, ao… mà ta không muốn tôn tạo, mở mang nó. Tự nhiên thì chả nói, chứ còn liên quan đến di tích lịch sử, đến chuyện tâm linh mà cố tình bỏ qua chỉ vì mục đích kinh tế trước mắt thì quả là… hết chỗ nói.
Nhân nói về mục đích kinh tế, tôi dám cam đoan là ai có quan niệm cho rằng vì mục đích kinh tế nên xây những cơ ngơi “hoành tráng” xung quanh Hồ Gươm và những nơi đất “hái ra vàng” thì tôi dám quả quyết rằng những người đó không có đầu óc hiểu biết.
Việt Nam hấp dẫn du khách không phải vì sự “hoành tráng” của công trình, mà sao có thể so với Đài Loan, Hongkong, Singapore... , chứ chưa nói gì Âu, Mỹ xa xôi, mà là nền văn hoá lâu đời với các công trình kiến trúc, di tích lịch sử, lễ hội truyền thống… Xét về tầm chiến lược, những cái đó mới là “hái ra tiền”.
Giờ, trung tâm EVN được coi là “hoành tráng”, nhưng liệu 10, 20 năm nữa nó sẽ là cái gì khi mà thế giới phát triển như vũ bão? Chẳng lẽ lại đập đi xây lại? Cứ loanh quanh luẩn quẩn như vậy, trong khi Hồ Gươm, các di tích, công trình văn hoá, lịch sử… ngàn năm, mãi mãi về sau, càng theo thời gian càng giá trị, cả về văn hoá, tinh thần và cả về kinh tế, thương mại.
Về cá nhân tôi, hy vọng mọi người dân Việt Nam và mọi người dân trên toàn thế giới đều muốn Hồ Gươm và cảnh quan không bị phá hoại thêm nữa. Hãy dừng mọi việc khi mà còn chưa quá muộn. Hãy đừng để lại tiếng đời cho lịch sử.
|