10 vụ án tham nhũng lớn được thống kê dưới đây là các vụ án được CQĐT khởi tố, điều tra năm 2007, thứ tự theo bình chọn của Báo CAND, dựa trên một số tiêu chí: tính chất, thủ đoạn phạm tội, số tiền bị chiếm đoạt, hậu quả gây ra, các tác động, ảnh hưởng xã hội (mặt hành vi); nhân thân, vị trí ảnh hưởng của đối tượng phạm tội (chủ thể); đối tượng bị tội phạm xâm hại (khách thể). 

Dẫn giải nguyên Tổng giám đốc Tổng công ty vật tư nông nghiệp Trần Văn Khánh

1. Vụ tham nhũng, tiêu cực tại Ban điều hành Đề án 112 của Chính phủ: Với tổng kinh phí sử dụng cho Đề án 112 là 1.159,636 tỷ đồng trên tổng số kinh phí được cấp phát là 1.534,325 tỷ đồng, các đối tượng đã chi sai mục đích, gây thất thoát 247,19 tỷ đồng (kết luận của Kiểm toán Nhà nước).

Tính chất đặc biệt nghiêm trọng còn thể hiện ở chỗ: Sai phạm xảy ra ở dự án có quy mô lớn, phạm vi ảnh hưởng và địa bàn rộng khiến nhiều mục tiêu, yêu cầu của chương trình tin học hoá hành chính Nhà nước không thực hiện được. 16 đối tượng bị khởi tố, trong đó có nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, nguyên Trưởng Ban điều hành Đề án 112 Vũ Đình Thuần.

2. Vụ buôn lậu, đưa và nhận hối lộ, lừa đảo, lợi dụng chức vụ, quyền hạn xảy ra tại Công ty TNHH Thiên Lợi Hòa (Lào Cai): Đường dây buôn lậu tinh vi, hết sức phức tạp do Vũ Thị Liên, Giám đốc Công ty Thiên Lợi Hòa câu kết với một số đối tượng thoái hoá, biến chất trong cơ quan Nhà nước ở Lào Cai để lập hợp đồng giả, thực hiện hành vi buôn lậu 11.257 tấn thuốc lá, đưa và nhận hối lộ hơn 1,6 tỷ đồng.

Vụ án đã được kết luận điều tra, chuyển hồ sơ sang Viện KSND Tối cao truy tố 25 bị can, trong đó có nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Ngọc Kim về tội "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn khi thi hành công vụ".

3. Vụ tham ô, cố ý làm trái và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ xảy ra tại Ban Quản lý dự án di tích lịch sử Điện Biên Phủ: Vụ án xảy ra từ năm 2004, đến 2007, Cục CSĐT tội phạm tham nhũng chính thức khởi tố, điều tra.

Các đối tượng vi phạm đã câu kết, móc nối từ khâu thi công, giám sát thi công, quản lý đến nghiệm thu công trình, "rút ruột" tới 58 tấn đồng. Các đối tượng lập chứng từ khống 265 triệu đồng, đưa và nhận hối lộ 500 triệu đồng. Liên quan vụ án có 7 đối tượng bị khởi tố, trong đó tạm giam 5 bị can.

Tính chất nghiêm trọng ở chỗ, khách thể của vụ án là công trình xây dựng di tích văn hóa có ý nghĩa đặc biệt quan trọng của quốc gia nhân kỷ niệm 50 năm chiến thắng Điện Biên Phủ.

4. Vụ tham nhũng đất đai tại Sơn La: Lợi dụng chức vụ, quyền hạn, một số đối tượng ở Ban quản lý dự án đô thị Sơn La đã câu kết các đối tượng khác, thực hiện sai chế độ, chính sách đền bù, giải phóng mặt bằng QL6, tổng số tiền thất thoát lên tới hơn 16 tỷ đồng và chiếm đoạt hàng nghìn mét vuông đất, trong đó mới thu hồi được 2,4 tỷ đồng. 9 đối tượng thuộc Ban Quản lý dự án đô thị thị xã Sơn La và một số cán bộ địa chính bị khởi tố về tội "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn khi thi hành công vụ" và tội "Tham ô tài sản".

5. Vụ tham nhũng, tiêu cực tại Tổng Công ty Vật tư nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn): Sai phạm nghiêm trọng kéo dài nhưng bị bưng bít sau hàng loạt cuộc thanh, kiểm tra của cơ quan chức năng. Ngày 30/11/2007, Cục CSĐT tội phạm tham nhũng khởi tố, bắt tạm giam nguyên Tổng Giám đốc Trần Văn Khánh, nguyên Phó Tổng Giám đốc Phạm Văn Hiền về hành vi cố ý làm trái các quy định quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng.

CQĐT đang làm rõ việc nguyên Tổng Giám đốc Trần Văn Khánh và các đối tượng biến hàng tỷ đồng của Nhà nước thành tiền riêng tiêu xài, sử dụng xe quá đắt tiền, vượt định mức gây lãng phí lớn.

6. Mở rộng vụ PMU 18, khởi tố 13 đối tượng tham ô tại Ban điều hành dự án Cầu Bãi Cháy, Quảng Ninh: Kết quả điều tra cho thấy, Bùi Tiến Dũng, nguyên Tổng Giám đốc PMU 18 và Phạm Tiến Dũng, nguyên Trưởng phòng dự án đã chỉ đạo lập khống danh sách nhân viên tư vấn bổ sung gửi nhà thầu rút tiền chia chác, trong đó nhà thầu hưởng 25%, PMU 18 "ẵm" trọn 75%.

7. Sai phạm nghiêm trọng trong quản lý, sử dụng đất đai xảy ra tại huyện Hóc Môn, TP Hồ Chí Minh. Nguyên Phó Bí thư Huyện ủy, Chủ tịch UBND huyện Hóc Môn Nguyễn Văn Khỏe đã chỉ đạo cả ê kíp dưới quyền giả mạo hồ sơ, đền bù khống đất đai cho các hộ dân, qua mặt chính quyền cấp trên, chuyển quyền sử dụng đất trái quy định, trục lợi hàng tỷ đồng.

Nguyên Chủ tịch huyện Nguyễn Văn Khỏe và nhiều cán bộ cấp phòng, UBND xã ở Hóc Môn đã bị khép vào vòng tố tụng.

8. Vụ tham nhũng, cố ý làm trái xảy ra tại Sở quản lý vốn và ngoại tệ, thuộc Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam. CQĐT đã khởi tố 2 bị can.

Đáng chú ý, đây là loại tội phạm mới, thủ đoạn hết sức tinh vi, lợi dụng việc quản lý còn sơ hở để chiếm đoạt tiền ngân hàng. Kết quả điều tra cho thấy, các đối tượng đã giao dịch mua bán ngoại tệ trên máy Reuters vượt quá giới hạn theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, gây thiệt hại nghiêm trọng tài sản của Nhà nước.

9. Vụ nhận hối lộ xảy ra tại Công ty Vinaconex 10 (Đà Nẵng): Sau khi bắt quả tang Nguyễn Đình Thản, Giám đốc Công ty cổ phần XNK 10, Vinaconex đang nhận hối lộ 200 triệu đồng, CQĐT đã mở rộng vụ án, khởi tố thêm 5 đối tượng về hành vi đưa và nhận hối lộ, 3 bị can bị khởi tố về hành vi lập quỹ trái phép.

10. Vụ chia chác đất đai tại Quán Nam - TP Hải Phòng: Trong tổng số 868 lô đất được giao thuộc dự án cấp đất làm nhà ở tại Quán Nam (phường Dư Hàng Kênh, quận An Dương, Hải Phòng), có tới hàng trăm trường hợp giao đất không đúng quy định.

Theo kết luận của Thanh tra Chính phủ, dự án này có nhiều sai phạm như: Phá vỡ quy hoạch, giao đất sai đối tượng, xác định sai chủ đầu tư, vi phạm nghiêm trọng các thủ tục xây dựng cơ bản và chế độ báo cáo... gây dư luận xấu trong nhân dân.

Sau khi Bộ Công an chỉ đạo Công an TP Hải Phòng vào cuộc, cơ quan điều tra đã khởi tố, bắt giam một số cán bộ có cỡ của thành phố, trong đó có cả nguyên Giám đốc Sở Tài nguyên - Môi trường Chu Minh Tuấn - người có liên quan đến vụ án tham nhũng đất đai ở Đồ Sơn.

Theo Đăng Trường-