- "Được xem là anh cả đỏ của nền kinh tế nhưng toàn bộ tiền thu về của các doanh nghiệpnhà nước cũng không đủ trả nợ trong một năm. Vậy làm sao giữ nổi vai trò ổn định kinh tế", TS Nguyễn Đức Kiên, Ủy viên Ủy ban Kinh tế QH phát biểu trong phiên thảo luận sáng 10/5, về quyết toán ngân sách nhà nước năm 2006.
 |
| ĐB Nguyễn Đức Kiên:"Đánh giá lại vai trò những anh cả đỏ của nền kinh tế". Ảnh: TTXVN |
Ông Kiên dẫn chứng, năm 2006 các DNNN đã vay 48.500 tỷ đồng để đầu tư phát triển sản xuất, nhưng chỉ làm ra 42.000 tỷ đồng. "Chính phủ cần nhanh chóng sắp xếp lại các doanh nghiệp này", ông Kiên đề xuất.
ĐB này cũng đề nghị Bộ Tài chính và Bộ Công thương xem lại nguồn vốn vay ưu đãi dành cho các liên doanh sản xuất ô tô liệu đã tương xứng với đóng góp hay chưa.
Theo ông Kiên, giá một chiếc Carmy 2.4 ở các nước chỉ xấp xỉ mức giá 18 ngàn đến 25 ngàn đô la, nhưng tại Việt Nam, giá bán lên tới 50 ngàn đô la: "Vậy tại sao ôtô trong nước làm ra rất nhiều mà giá vẫn cao ngất ngưởng?", ông Kiên chất vấn.
Dẫn ra con số chi của các tổng công ty, tập đoàn vượt dự toán lên đến 261%, Phó Chủ nhiệm UB Kinh tế Lê Quốc Dung (Thái Bình) cũng bức xúc, ngân sách là toàn bộ tiền thuế, tiền bán tài nguyên, khoáng sản, dầu khí, tiền đi vay để đảm bảo hoạt động đất nước.
"Tiền chúng ta chi cho DNNN là nhằm vào chỗ trọng yếu cho các cân đối vĩ mô nhưng hiện nay, các tập đoàn vươn ra kinh doanh không đúng nhiệm vụ trọng tâm. Tôi đề nghị Chính phủ cần đánh giá lại hoạt động của khu vực này".
Năm nào cũng thừa tiền cho KHCN
"Năm nào cũng thừa tiền cho Khoa học công nghệ nhưng đầu tư cho lĩnh vực này lúc nào cũng thấp", Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến nói. Báo cáo của Chính phủ về quyết toán ngân sách nhà nước năm 2006 cho thấy, hầu hết khoản chi đều bằng và vượt dự toán. Duy nhất khoản chi cho KHCN chỉ đạt 80,5% dự toán, đặc biệt, các địa phương chỉ chi hết 56% ngân sách.
| Trong phiên thảo luận ngày 9/5 về tình hình kinh tế xã hội 2007 - 2008, ĐB Nguyễn Văn Hợp (Hải Dương) đã nêu bức xúc: "Cử tri không chỉ quan tâm tới tình hình lạm phát, tới tốc độ tăng giá tiêu dùng mà còn quan tâm tới những vấn đề lớn thuộc trách nhiệm của Chính phủ như quản lý tài nguyên quốc gia, quản lý các Tổng công ty, Tập đoàn kinh tế Nhà nước. Có những vấn đề rất lớn đặt ra mà Quốc hội và Chính phủ đều cần phải giải trình một cách minh bạch trước cử tri và nhân dân" |
Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính Ngân sách QH nhận định: "Điều này là do năng lực quản lý và khả năng nghiên cứu khoa học ở địa phương chưa đủ khả năng hấp thụ. Cơ chế quản lý vốn chưa hiệu quả và ít chú ý đến chi cho đề tài nghiên cứu ứng dụng. Có nơi như Bộ GDĐT, tháng 3 đã phê duyệt ngân sách nhưng đến tận tháng 6 Bộ này mới phê duyệt xong danh mục đề tài nghiên cứu của năm".
Theo bà Tiến, "Ngân sách chi cho KHCN hàng năm tới 2%, là mức phân bổ hợp lý trong điều kiện đất nước còn nhiều khó khăn như hiện nay, nhưng ngay cả mức phân bổ khiêm tốn đó mà chúng ta tiêu cũng không hết, trong khi KHCN nước nhà còn yếu, hàm lượng công nghệ trong sản phẩm đạt thấp, nhiều loại máy móc đều phải nhập khẩu thì thật đáng suy nghĩ".
Bà Tiến cho rằng, Nhà nước không nên đầu tư dàn trải, chỉ đầu tư có trọng điểm, tránh tình trạng nơi cần thì không có và ngược lại.
ĐB Nguyễn Văn Phát (Thanh Hoá) nói rõ thêm, các địa phương sử dụng ngân sách cho nghiên cứu khoa học (NCKH) đang ngày càng ít đi và kém hiệu hiệu quả nhưng ngân sách vẫn “đọng”. Trong khi đó đầu tư cho NCKH trong các trường ĐH rất quan trọng thì lại bị thu hẹp.
Đại biểu Nguyễn Lân Dũng khẳng định: "Tôi thực sự xấu hổ khi thấy dịch bệnh trên người, trên gia súc, gia cầm xảy ra liên miên, nhưng ta không làm ra được viên kháng sinh nào, tất cả đều nhập ngoại. Các nhà khoa học hoàn toàn có thể nghiên cứu, sản xuất kháng sinh, nhưng lại không được quan tâm đầu tư. Trong khi đó, ngân sách nhà nước dành cho NCKH lại thừa".
Bội chi ngân sách nhà nước nên nằm trong mức an toàn
 |
|
"Năm nào cũng thừa tiền cho Khoa học công nghệ nhưng đầu tư cho lĩnh vực này lúc nào cũng thấp" (Ảnh: IE) |
Thống kê của Ủy ban Tài chính và Ngân sách QH trước đó cũng cho thấy, nhiều năm qua, tốc độ tăng thu NSNN luôn thấp hơn tốc độ tăng chi. Chẳng hạn, năm 2007, tổng thu NSNN tăng 16,9% trong khi tổng chi tăng 20% so với thực hiện năm 2006.
Theo đó, dù mức bội chi NSNN vẫn đang nằm trong giới hạn cho phép hàng năm của QH (5%) nhưng đã diễn ra trong nhiều năm liên tục trong khi GDP tăng hàng năm đã tích luỹ nguy cơ bất ổn về tiền tệ.
Uỷ ban này đề nghị việc rà soát các dự án đầu tư để bố trí vốn, cần phải được làm quyết liệt hơn, đặc biệt dưới địa phương. Chính phủ nên có lộ trình để trong những năm còn lại của kế hoạch 5 năm, bội chi ngân sách phải nằm trong mức an toàn theo thông lệ quốc tế.
Phát biểu thảo luận, ĐB Lê Quốc Dung ngoài dẫn chứng về bội chi 261% của tổng công ty, tập đoàn, còn bổ sung thêm, năm 2006, Văn phòng Chính phủ đã chi vượt tới 200%.
Trước đó, phát biểu trước QH về kiểm soát lạm phát, Thủ tướng đã lưu ý, “Tỷ lệ bội chi ngân sách ở mức 5% giữ liên tục trong nhiều năm trong khi quy mô kinh tế ngày càng lớn nhưng chưa đặt ra kế hoạch giảm bội chi do đó không tạo được áp lực đối với việc kiểm soát và tiết kiệm chi tiêu ngân sách”.
