Năm 2007 được đánh giá là năm của những con sóng lớp lớp xô nhau, mà mỗi đại gia làng di động là một con sóng lớn. Những đợt cạnh tranh không chỉ về giá cả mà cả về chất và lượng là những cuộc so tài về đẳng cấp và công nghệ. Bên cạnh đó thị trường thế giới cũng đón nhận những “kẻ sang ngang” đình đám góp phần làm nên một bức tranh tổng thể hoành tráng của năm.

Nếu như năm ngoái, Nokia được mở đầu bài viết thì năm nay, “gã khổng lồ” Phần Lan vẫn giữ vững ngôi vị với vị thế chắc chắn đáng kính nể. Vẫn đứng đầu bảng doanh số máy bán ra và vẫn đi đầu về công nghệ, Nokia xứng đáng là thương hiệu đứng vững vàng ở ngôi vị số 1 của năm. Chẳng có gì đáng ngạc nhiên bởi năm 2007 ghi dấu một năm đầy nỗ lực của hãng. Tính trung bình, mỗi tháng lại có 5 sản phẩm được ra đời và 2 trong số đó là dành cho phân khúc thị trường tầm trung và tầm thấp, nơi mà một vài năm trước Motorola đang ngự trị.

Tính tới thời điểm này, Nokia đã giành được 40,2% thị phần thế giới và con số này là bước nhảy vọt đáng nhớ khi so với 35% của năm 2006. Đáng nói là những thiết bị đầu cuối mà Nokia tung ra cho thị trường tầm thấp được đi kèm những tính năng không thấp tí nào. Cũng hỗ trợ FM, màn hình mầu âm thanh nổi và nhạc chuông MP3 v.v… đi kèm với kiểu dáng lịch sự, trẻ trung và gọn gàng, đó là những yếu tố cơ bản cấu thành một chiếc điện thoại phổ thông và nó hoàn toàn thích hợp với thị trường châu Á rộng lớn.

Thêm vào đó, loạt sản phẩm “khai sáng kỷ nguyên đa phương tiện” N-series cũng ghi dấu những bước đột phá và chỉ tính riêng trong năm 2007, đã có 10 model của N-series được tung ra thị trường với muôn hình muôn vẻ cho người dùng lựa chọn. Sự tấn công thị trường trên mọi mặt đã thu được kết quả nhanh chóng với con số 112 triệu máy được bán ra chỉ trong quý III của năm, mà 3/4 trong số đó là máy điện thoại giá rẻ dưới 100 USD. Nhưng nếu mải ca tụng những thành quả của Nokia đã có được thì ta cũng nên xem lại những “điểm tối” của Nokia.

Trong tổng số 40% thị trường điện thoại toàn cầu mà Nokia đang chiếm giữ thì Nokia chỉ chiếm được chưa đầy 2% thị phần toàn châu Mỹ và đành ngậm đắng nhìn đối thủ Motorola cũng như LG lấn lướt trên thị trường tiềm năng này. Đứng thứ hai của bảng tổng sắp năm nay là Samsung, hãng điện tử đầy tiềm năng tới từ Hàn Quốc. Quả thực, Samsung đã có một năm hoành tráng không kém gì Nokia và về đích thứ 2 cũng là một vị trí hoàn toàn xứng đáng. Trong quý II và III của năm, Samsung đã có những cuộc đua ngôi vị sát sạt với Motorola với độ chênh lệch về số lượng thiết bị đầu cuối bán ra chỉ được tính bằng 1 chữ số.

Không thể nói Samsung gặp may bởi thương trường là chiến trường và điều này càng được thể hiện rõ nét khi báo cáo quý IV, Samsung đã bứt phá ngoạn mục để cầm chắc ngôi vị á quân. Cứ nhìn vào số lượng model được tung ra trong năm của Samsung ta cũng có thể thấy “người khổng lồ” xứ Kim chi đã nỗ lực thế nào: 87 model được ra mắt với mức giá giao động từ 50 USD cho tới 999 USD cho giá đầu cuối của thiết bị. Điều đó chứng tỏ, Samsung cũng đã cạnh tranh gay gắt tại phân khúc giá rẻ chứ không khoanh tay, mặc sức để Nokia và Motorola tung hoành. Thực tế cho thấy, tại thị trường châu Á, Samsung vẫn được người dùng tin tưởng bởi chất lượng cũng như kiểu dáng vỏ sò, thân trượt quen thuộc cũng như chưa để xảy ra điều tiếng gì về cháy nổ pin như ở Nokia.

Chưa hết, nếu Nokia ghi danh N-series như những đỉnh cao thì đó mới chỉ là bề nổi bởi hiện Samsung vẫn đang là kỷ lục gia với những siêu phẩm: U100 - điện thoại mỏng nhất thế giới, G800 - điện thoại GSM đầu tiên có máy ảnh 5.0 Megapixel kèm zoom quang 3x hay P520 sánh vai cùng thương hiệu thời trang Armani… Rõ ràng là, với đà tăng trưởng tới hơn 38% so với năm 2006, đã giúp Samsung đạt được 16,2% thị phần toàn thế giới di động, củng cố vững chãi ngôi vị số 2. Nhắc đến Motorola, người ta nhắc đến một năm không mấy thuận lợi với á quân một thời.

Đầu tiên phải kể đến là việc bị Samsung và Nokia “xâu xé” ở phân khúc giá rẻ, nơi mà 1 - 2 năm trước đây Motorola chiếm thế thượng phong. Mặc dù không phải là không bán được hàng, nhưng so với năm ngoái, chỉ riêng quý III, Motorola đã tụt 32,7% doanh thu và thị phần tổng thể cả năm đạt được chỉ dừng ở mức 13,3%. Cũng phải nói thêm rằng, những bước đi của Motorola là khá chậm chạp so với các đối thủ khác, vì số lượng máy đầu cuối được ra mắt trong năm qua khá khiêm tốn, vẻn vẹn 23 sản phẩm và chính thức chỉ có 15 model được tung ra thị trường tính tới thời điểm này.

Quanh đi quẩn lại, các model giá rẻ thuộc W-series vẫn chiếm đa số, còn lại là các dòng smartphone và điện thoại mỏng RAZR phiên bản 2 chiếm số ít, và cũng chỉ mới ra mắt vào quý cuối năm. Tuy nhiên, theo một công bố mới nhất của hãng phân tích Strategy Analytics ProductTRAX thì Motorola vẫn chiếm thế thượng phong tại thị trường Bắc Mỹ, với những model hoạt động trên mạng 3G. Điều này phần nào cũng an ủi Motorola trước đối thủ Nokia. Công bằng mà nói, Motorola cần phải có những chuyển biến vượt bậc hơn nữa trong chính sách chiến lược cũng như đổi mới phong cách thiết kế sao cho phù hợp hơn với từng thị trường.

Sony Ericsson cũng có một năm tưng bừng với những bản nhạc số W-series và lưu lại tới từng khoảnh khắc với K-series. Đây chính là 2 dòng điện thoại chiến lược của hãng xuyên suốt cả năm 2007 và cũng là những dòng điện thoại tạo ấn tượng tốt nhất cho thị trường thế giới. Độ tăng trưởng của Sony Ericsson đã có thay đổi lớn, chiếm tới 9,3% thị phần của năm 2007, và so với 6,7% của năm 2006 thì đây là một bước tiến không nhỏ. Điều này cũng ghi nhận một sự nỗ lực rất lớn bởi hãng là liên minh đi sau “tam đại gia” chiếu trên ít nhất đến cả nửa thập kỷ.

Có được sự thành công mang tính vững chắc này chính là nhờ Tổng Giám đốc - Miles Flint, người đã gắn bó với Sony Ericsson từ năm 2004 và đồng thời cũng là nhà lãnh đạo đã mạnh dạn đưa ra những chiến lược quyết đoán về việc thay đổi mẫu mã, kiểu dáng cũng như tạo dựng thương hiệu cho những máy nghe nhạc-điện thoại, máy ảnh-điện thoại của Sony Ericsson trở thành những sản phẩm đình đám dẫn đầu nhiều cuộc đua top của năm. Tuy nhiên, tháng 11/2007 vừa qua, chính thức ngài Hideki ‘Dick’ Komiyama đã thay thế Miles Flint ở cương vị lãnh đạo của liên minh Sony Ericsson. Chưa rõ sự thay thế này có dẫn tới chuyển biến mới mẻ nào không còn trên thực tế thì tại phân khúc giá rẻ, Sony Ericsson hiện đang không có chỗ đứng.

Các sản phẩm của hãng nếu so cùng kiểu dáng, tính năng và đặc tính kỹ thuật với Nokia hay Samsung thì hoàn toàn yếu thế. Nếu năm ngoái dòng J-series của Sony Ericsson còn được nhắc tên thì ở bảng tổng sắp điện thoại giá rẻ bán chạy năm nay, các model của hãng hoàn toàn vắng bóng. Đứng ngôi vị thứ 5 của năm nay lại là một đại diện của châu Á - LG Mobile dừng ở mức 7,7% thị phần thế giới. Sau một năm 2006 thành công với loạt sản phẩm LG Chocolate, năm 2007, LG lại tiếp tục tấn công vào mảng điện thoại thời trang với con át chủ bài là series Shine, với câu slogan ấn tượng: Born to Shine (Sinh ra để rạng danh).

Thật vậy, Shine series đã không làm hổ danh LG bởi tính đến hết năm, số lượng sản phẩm bán ra thuộc series này đã vượt ngưỡng 5 triệu đầu máy. Còn tại thị trường Bắc Mỹ, hiện LG vẫn là một đối tác chiến lược của Verizon Wireless, hãng viễn thông đứng đầu khu vực và đồng thời cũng là đại lý phân phối thiết bị đầu cuối lớn nhất của LG. Điều đó càng được khẳng định vững chắc bởi doanh số điện thoại 3G mà LG tiêu thụ tại thị trường này chỉ đứng sau Motorola.

Không mải chạy đua theo phân khúc giá rẻ, nhưng tại phân khúc cao cấp, LG cũng ghi dấu ấn của mình với những sản phẩm đỉnh cao như LG Prada, LG Viewty, tạo những đối trọng đáng gờm cho những sản phẩm cao cấp của Nokia, Samsung. Phần còn lại của thị phần dành cho các hãng nhỏ nhoi như BenQ Mobile, hay Sagem… Con số này cho thấy một thực tế là, ngoài những thương hiệu điện thoại chuyên dụng như HTC, BlackBerry, Gigabyte… thì các hãng nhỏ khác như những chiếc lá khô trước gió bởi khó có khả năng tranh giành được thị phần của các đại gia, nơi mà quy luật thị trường khắc nghiệt cũng như quy luật bù giá, trợ giá để tăng sức cạnh tranh cho sản phẩm chỉ có thể tiến hành với những công ty năng lực tài chính lớn.

Do đó, việc các hãng nhỏ ngày càng thu hẹp thị phần và dần biến mất hoặc chuyển đổi sang kinh doanh, sản xuất mặt hàng khác đã trở thành một lẽ tất yếu và điều này có lẽ ứng với Siemens. Ở bảng tổng kết thị trường này, cũng xin được dành đất cho “kẻ sang ngang” Apple với những bước đột phá mãnh liệt tạo nên một cơn sóng lớn nhất trong một thập kỷ phát triển của thị trường điện thoại di động. Chỉ sau đúng 74 ngày tức là chưa đầy 3 tháng, 1 triệu “chiếc điện thoại của Chúa” - iPhone đã được bán hết veo bất chấp những chỉ trích về tính năng cũng như sự giới hạn bởi khóa bảo vệ do Apple đưa ra.

Dường như, mọi quy luật với iPhone đều trở nên vô nghĩa, giá cao nhưng doanh số bán ra lại cao hơn. Và cho đến hết năm tài chính 2007, đã có gần 5 triệu máy được bán trên toàn thế giới với mức giá dao động từ 440 USD cho tới… 1.000 USD từng phân vùng khu vực, vậy mà vẫn cháy hàng! Đó là một kỳ tích và Apple với vị lãnh đạo tài năng Steve Jobs đã tạo dựng nên một kỷ lục mới. Chính cái cách úp úp mở mở về sản phẩm trong suốt gần một năm và rồi bất ngờ tung ra với hàng loạt rào cản đã khiến iPhone trở thành một “đối tượng” được người sử dụng “truy nã” gắt gao nhất.

 Hacker bẻ mã khóa, Apple lại khóa và cuộc chiến cứ tiếp diễn khiến cho ai ai cũng luôn quan tâm đến sản phẩm tưởng chừng khá đơn giản này. Đáng ghi nhận rằng, chính sự xuất hiện của iPhone đã khiến một loạt các đại gia phải giật mình bởi một đối thủ đáng gờm. Và điều này được chứng minh bởi hàng loạt sản phẩm đối trọng được Nokia, Samsung, LG tung ra đồng loạt với những ưu điểm tương tự: bộ nhớ lớn, chơi nhạc số tốt, màn hình cảm ứng đa điểm, máy ảnh cao cấp, tích hợp đa công nghệ…

Nếu năm 2006 Nokia “khai tử” dòng máy điện thoại chơi game N-Gage thì năm 2007, hãng lại cho hồi sinh dưới hình hài một phần mềm với cổng điện tử dành cho các thiết bị N-series có thể tải và chơi. Cũng phải nói thêm rằng, doanh thu từ mobile game vẫn là một mảnh đất màu mỡ mà hầu như chưa hãng nào khai phá triệt để. Điểm trên thị trường cũng chỉ có một vài nhà cung cấp nội dung như Gameloft, Vivendi Games hay Handy Games… và “miếng bánh” tính bằng tỷ đô này sẽ chờ đợi sự đầu tư và kích cầu từ chính các nhà sản xuất thiết bị đầu cuối.

Năm tài chính đã kết thúc, bảng tổng kết không có thay đổi về thứ hạng nhưng đó chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Bởi lẽ, số lượng thiết bị đầu cuối được bán ra đã tăng gần 50% so với năm 2006 và con số hơn 3,3 tỷ người dùng điện thoại di động sẽ càng khiến các nhà sản xuất lạc quan kích cầu cho việc cải tiến công nghệ cũng như giảm giá thành, và đương nhiên lúc đó người tiêu dùng càng được lợi.