Thay vì tập trung vào thúc đẩy quá trình hoàn thiện khu vực mậu dịch tự do, hội nghị lại tập trung vào chủ đề chính trị là quan hệ với EU. Và bản tuyên bố cuối cùng của hội nghị thể hiện sự phẫn nộ của Mercosur - với lời văn mạnh mẽ hiếm thấy.

Việc lựa chọn địa điểm tổ chức là thành phố lịch sử Tucuman của Argentina cũng có chủ ý vì đây chính là nơi khi xưa Argentina tuyên bố độc lập với Tây Ban Nha, chấm dứt chế độ thuộc địa của Tây Ban Nha. Thông điệp từ đó là EU cần phải chấm dứt những chính sách và biện pháp mang dáng vẻ và hơi thở của chủ nghĩa thuộc địa.

Lý do là ngày 18.6 vừa qua, Nghị viện châu Âu đã thông qua một nghị quyết cho phép các nước thành viên EU siết chặt các biện pháp đối với người nhập cư vào EU, mở rộng phạm vi đẩy người nhập cư ra khỏi EU, cho phép bắt giam họ tới 18 tháng trước khi đẩy họ ra khỏi EU. Mercosur cho rằng chính sách đó ảnh hưởng đến cuộc sống của hàng triệu người Nam Mỹ đã nhập cư vào EU, đồng thời nhắc lại rằng các nước châu Âu vẫn còn phải chịu trách nhiệm về đạo đức cũng như vật chất cho thời kỳ chiếm lĩnh thuộc địa ở Nam Mỹ và đã từng có thời người châu Âu di cư sang Nam Mỹ.

Hiện tất cả phản ứng mới chỉ dừng lại ở sự phản đối ở hội nghị cấp cao này, nhưng không loại trừ sẽ còn nhiều quốc gia khác trong khu vực Trung và Nam Mỹ ủng hộ tuyên bố của Hội nghị Tucuman và sự phẫn nộ của các nước ở Nam và Trung Mỹ về việc này sẽ ảnh hưởng đến toàn bộ quan hệ chính trị, kinh tế và văn hóa với EU.