Động thái quyết liệt của Ngân hàng Nhà nước, thông qua yêu cầu cách chức hàng loạt giám đốc chi nhánh, phòng giao dịch ngân hàng vi phạm quy chế cho vay, chắc chắn khiến nhiều ngân hàng sẽ phải kiểm soát chặt chẽ hoạt động của mình, đặc biệt là không dám cho vay với lãi suất vượt quá 21%/năm.

Hàng loạt giám đốc mất chức

Kể từ đầu tháng 7 tới nay, đã có ít nhất 5 giám đốc chi nhánh, phòng giao dịch của các NHTMCP có tiếng là Sacombank, Techcombank, VIB Bank đã bị NHNN yêu cầu cách chức.

Ngày 1/7, Thống đốc NHNN đã yêu cầu lãnh đạo VIB Bank xử lý những sai phạm của chi nhánh NH này tại Sài Gòn, trong đó có việc cách chức Giám đốc VIB Bank Chi nhánh Sài Gòn. Theo NHNN, VIB Bank Sài Gòn đã lách trần lãi suất cho vay khi cho Công ty Vận tải biển Sài Gòn vay tiền nhưng lại buộc khách hàng phải ký quỹ.

Mới đây nhất, ngày 17/7, Thống đốc NHNN tiếp tục có văn bản yêu cầu lãnh đạo Techcombank thực hiện xem xét xử lý với hình thức cách chức đối với Giám đốc Techcombank chi nhánh TP. HCM; Trưởng phòng Giao dịch Lê Đức Thọ và Phó Trưởng phòng Giao dịch Thủ Đức cũng của Techcombank. Trước đó đường dây nóng NHNN chi nhánh TPHCM nhận được tin của khách hàng về việc một số phòng giao dịch Techcombank yêu cầu ký quỹ tiền trước khi vay, cầm cố tiền gửi, đồng thời áp lãi suất cho vay lên đến 24,4%/ năm. NHNN đã xác minh sự việc đúng như thông tin khách hàng và tiến hành lập biên bản xử lý, đồng thời đề nghị sửa sai.

Lãi suất cho vay sẽ chắc chắn không bị vượt quá 21%/năm. ảnh QT

Trước đó một ngày, cùng với văn bản gửi Techcombank, NHNN chi nhánh TPHCM cũng đề nghị cách chức Trưởng phòng giao dịch Tân Định của Sacombank vì đã áp mức lãi suất cho vay đối với khách hàng lên đến 1,92%/ tháng (tức 23,04%/ năm).

Mặc dù các ngân hàng này đã có văn bản giải trình với NHNN nhưng được biết đích danh những lãnh đạo chi nhánh, phòng giao dịch nói trên đã hoặc đang được xem xét xử lý cách chức theo đúng yêu cầu của NHNN.
 
Quyết liệt là cần thiết

Trao đổi với VnMedia cuối tuần qua, Tổng giám đốc một NHTM cho rằng, khi sự việc xảy ra thì có rất nhiều vấn đề trong đó, chẳng hạn như cách hiểu văn bản chưa đúng, hoặc trong hàng nghìn khách hàng, chỉ 1- 2 khách hàng có sai sót…là nảy sinh vấn đề…

Bản thân các ngân hàng nói trên cũng có những lý giải cho việc làm của mình, đồng thời khẳng định luôn tuân thủ quy định. Chẳng hạn VIB Bank cho rằng họ yêu cầu khách hàng bổ sung tài sản đảm bảo với khoản vay cũ và khách hàng đã nhờ ngân hàng dùng tiền của họ gửi để làm tài sản đảm bảo. Hay Techcombank cho rằng tại Quyết định số 16/2008/QĐ-NHNN, có hiệu lực thi hành từ ngày 19/5/2008, không có qui định nào về việc điều chỉnh lãi suất đối với các Hợp đồng tín dụng đã ký trước ngày 19/5/2008.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến đồng tình với các quyết định của NHNN, đặc biệt xét ở khía cạnh vĩ mô, góp phần ổn định thị trường cho vay, hạn chế khó khăn với các DN sản xuất…Nhờ có động thái quyết liệt này, nhiều ngân hàng khác có ý định hoặc đang thực hiện cho vay lãi cao cũng phải e dè và điều chỉnh.

Ông Cao Sỹ Kiêm, nguyên Thống đốc NHNN, cho biết: “ Tôi cho rằng tôi lý giải của các ngân hàng đưa ra là chưa thuyết phục, là nguy biện, bởi các chính sách mà NHNN đưa ra thì các NHTM đều phải biết rất rõ và biết cách thực hiện. Tại sao các ngân hàng khác người ta làm được mà mình lại không làm được ?”.

Ông Kiêm cũng khẳng định hành động của NHNN là giúp dân, doanh nghiệp củng cố lòng tin trong hoạt động kiềm chế lạm phát. “Tôi thấy động thái của NHNN là hết sức cần thiết vì các quy định phải được thực hiện nghiêm túc, nếu để thực hiện tự do tùy tiện thì mục đích của chính sách bị sai lệch. Trong chống lạm phát mà lòng tin không được củng cố thì rất nguy hiểm, người dân sẽ nghi ngờ hiệu quả chính sách của Nhà nước” – ông Kiêm nói.

TS. Nguyễn Thị Mùi, Phó Giám đốc Học viện Tài chính, cho rằng động thái của NHNN nhằm ổn định thị trường tín dụng, làm cơ sở cho điều hành những tháng cuối năm 2008. Theo bà Mùi, trong khi lạm phát và nhập siêu đã được kiểm soát ở mức độ nhất định thì xu hướng điều hành lãi suất từ nay tới cuối năm 2008 nên theo xu hướng giảm dần và động thái giảm lãi suất cho vay của các NHTM lớn như BIDV, Agribank, Vietcombank mới đây là tín hiệu đầu tiên của xu hướng này…